
Ters ozmoz sistemleri sürekli çalışacak şekilde tasarlanır. Sistem durduğunda membranlarda biyolojik üreme, kireç çökelmesi ve kuruma riski başlar. Durgun suda mikroorganizmalar hızla çoğalır; konsantre tarafında kalan aşırı doymuş su kireç oluşturabilir. Duruşun süresine göre doğru koruma yöntemi uygulanmazsa, yeniden devreye almada debi kaybı ve kalıcı membran hasarıyla karşılaşılabilir.
Kısa duruşlar
Birkaç saatlik veya birkaç günlük duruşlarda temel kural, sistemin durdurulurken konsantre tarafındaki suyun uzaklaştırılmasıdır:
- Sistem durdurulurken membranlar, düşük basınçta ürün suyu veya antiskalant içermeyen ön arıtılmış suyla yıkanır (flush). Böylece konsantre tarafındaki aşırı doymuş su uzaklaştırılır.
- Duruş süresince sistem tamamen dolu tutulur; hava girişi önlenir.
- Birçok sistemde belirli aralıklarla kısa süreli otomatik yıkama veya çalıştırma programlanır; aralık, su sıcaklığına ve biyolojik yüke göre belirlenir.
Uzun duruşlar: koruma çözeltisi
Haftalar veya aylar sürecek duruşlarda membranlar bir koruma (muhafaza) çözeltisiyle doldurulur. Yaygın uygulama, biyolojik üremeyi engelleyen ve oksijeni bağlayan gıda sınıfı sodyum metabisülfit çözeltisidir. Çözelti konsantrasyonu, yenileme sıklığı ve izin verilen diğer koruyucular membran üreticisine göre değişir; membran üreticisinin talimatı esas alınmalıdır.
Uygulama adımları
- Önce temizlik: Membranlar kirliyse, korumaya almadan önce kimyasal temizlik yapılır. Kirli membranda koruma çözeltisi biyolojik üremeyi yeterince engelleyemez ve birikinti duruşta sertleşebilir.
- Yıkama: Sistem ürün suyuyla yıkanır.
- Çözelti hazırlığı: Koruma kimyasalı RO ürün suyunda çözülür.
- Doldurma: Çözelti, basınç kapları tamamen dolacak ve hava cebi kalmayacak şekilde sirküle edilir; çıkışta çözelti konsantrasyonu doğrulanır.
- Kapatma: Tüm vanalar kapatılarak sistemin havayla teması kesilir.
Periyodik kontrol
Sodyum metabisülfit oksijenle reaksiyona girdikçe çözelti asitleşir ve etkisini kaybeder. Bu nedenle çözeltinin pH'ı düzenli aralıklarla kontrol edilir; pH üreticinin belirttiği değerin altına düştüğünde çözelti yenilenir. Ayrıca sıcaklığa bağlı olarak belirli aralıklarla (sıcak ortamda daha sık) çözeltinin tamamen değiştirilmesi önerilir.
Kaçınılması gerekenler
| Risk | Sonuç | Önlem |
|---|---|---|
| Membranın kuruması | Geri dönüşsüz debi kaybı | Sistem ve yedek elemanlar her zaman ıslak tutulur |
| Donma | Membran ve kılıf hasarı | Donmaya karşı korunan mahalde depolama, üretici onaylı antifriz uygulamaları |
| Yüksek sıcaklık ve güneş | Biyolojik üreme, çözeltinin hızlı bozulması | Serin ve karanlık ortam |
| Oksitleyici koruyucular | Poliamid membran hasarı | Yalnız üreticinin onayladığı kimyasallar |
Yedek membran elemanları da orijinal ambalajlarında, serin ve donmaya karşı korunan ortamda saklanmalıdır.
Yeniden devreye alma
- Koruma çözeltisi düşük basınçta besleme suyuyla sistemden atılır; ürün suyu ve konsantre drenaja verilir.
- Ürün suyunda koruma kimyasalı kalmadığı doğrulanana kadar yıkamaya devam edilir.
- Basınç kademeli olarak artırılır; ani basınç darbelerinden kaçınılır.
- İlk ürün suyu, kalite hedeflerine ulaşılana kadar drenaja verilir.
- Performans değerleri kaydedilir ve duruş öncesi normalize değerlerle karşılaştırılır.
Normalize değerlerin hesaplanması için RO verilerinin normalizasyonu yazımıza, korumaya almadan önceki temizlik için membran CIP rehberimize bakabilirsiniz. Koruma ve temizlik kimyasalları için RO / membran kimyasalları, yedek elemanlar için membranlar ve membran kılıfları gruplarımızı inceleyebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
RO sistemi birkaç gün durursa ne yapılmalı?
Sistem durdurulurken membranlar ürün suyuyla yıkanmalı, sistem dolu tutulmalı ve gerekirse belirli aralıklarla kısa süreli yıkama veya çalıştırma yapılmalıdır.
Koruma çözeltisi ne sıklıkla yenilenir?
Çözeltinin pH'ı düzenli kontrol edilir ve üreticinin belirttiği değerin altına düştüğünde yenilenir. Sıcak ortamlarda yenileme daha sık gerekir.
Membran kurursa ne olur?
Islak olarak üretilmiş membranların kuruması çoğu zaman geri dönüşsüz debi kaybına yol açar. Sistem ve yedek elemanlar her zaman ıslak tutulmalıdır.
Kaynaklar
- Membran üreticilerinin depolama, koruma ve devreye alma kılavuzları
- ASTM D4472: Standard Guide for Recordkeeping for Reverse Osmosis and Nanofiltration Systems
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Tesisinize özel uygulama için su analizi ve teknik değerlendirme gereklidir.